1921 жылы 22 наурыздан шыға бастады
Бастапқы
АЙТЫЛҒАН СӨЗ
Қазір қоғамда біз білетін байлықтың екі түрі бар: Бірі – адами байлық адам капиталы, екінші – табиғи байлық. Қарасаңыз, мұнайымыздың 80 пайызы шикізат ретінде шетел асып жатыр. Демек, қазақ байлығының 80 пайызын шетелдіктер көріп жатыр. Қазаққа бұйырып отырғаны – сарқыт, тіпті шелек түбіндегі жуынды десе де болады.
Автор: Асқар Жұмаділдаев, Профессор, физика-математика ғылымдарының докторы
Информационный сервер xFRK: валютные баннеры для Вашего сайта
Жас Алаш №5 (16191)  19 қаңтар, бейсенбі 2017
"МЫҢНАН БІР МЕЗЕТ" "Жас Алаштың" ғылыми-танымдық қосымшасы. Дайындайтын Елнұр Бақытқызы
28 желтоқсан 2010
Адамзат айға ұшуды неге тоқтатты?
Американдық ғалымдар Айға ең алғаш рет 1969 жылы ұшқалы берi бұл ғаламшарға аяқ басқан пенде болмады. Нил Армстронг бастаған астронавтар тобы Айдан қайтып оралған соң АҚШ та, сол кезде аты дүркiреп тұрған КСРО да Айға ұшуды доғарды. АҚШ-тың NASA зерттеу орталығы Айға ұшуды түбегейлi тоқтат­қаны былай тұрсын, американдықтар таяу жылдары да Айға ұшпаймыз деп отыр. Өйткенi ғаламшарға ұшу АҚШ үшiн тым қымбатқа түсетiн көрiнедi. Кезiнде Джордж Буш президент болып тұрған тұста НАСА Айға ұшуды қайта қолға алмақ едi. Алайда Барак Обама билiкке келген соң НАСА-лықтардың 2020 жылы Айға қайта ұшамыз деген қиялы көзден бұл-бұл ұшыпты.
9 қараша 2010
МБМ ақпарат
ҒАШЫҚ БОЛУ ҮШIН СЕКУНДТЫҢ БЕСТЕН БIРI ЖЕТКIЛIКТI
Бiр көргеннен ғашық болу мүмкiн бе? Әлбетте. Сиракуз университетiнiң ғалымдары адамға ғашық болу үшiн қанша уақыт қажет екенiн есептеп шығарды. Олардың айтуынша, бiр адамға өлердей ғашық болу үшiн бiр секундтың небәрi бестен бiр бөлiгi жеткiлiктi көрiнедi. Сонда адам неге өз таңдауын соншалықты тез жасайды? Өйткенi бұл таңдауға адам миының он екi бөлiгi қатысады екен. Олар дофамин, адреналин, вазоперсин, окситоцин тәрiздi түрлi гармондарды жасап шығарады.
Сондай-ақ ғалымдар махаббаттың әр түрiне мидың әртүрлi бөлiгi жауап
9 қараша 2010
«Ақ адам» туралы аңыз

Тамыз айынан берi Қасым ауылының Белдеутас елдiмекенiнде ақ түстi бiр елес пайда болыпты деген қауесет шықты. Сол-ақ екен, ауыл жұрты мұны сан-саққа жүгiрттi. Бiрi “е, бiреудiң көзiне жын-шайтан көрiнген шығар” десе, ендi бiрi бұған тiптi иланбады. Кейбiреулер мұны Қасым ауылының iргесiнде былтырдан берi қазылып жатқан, ғалымдар VII-VIII ғасырлар­ға жатқызып жүрген ескi қорыммен байланыстырды. Бұл ескi қорым қазылған соң аруақтар мазаланып, елдiң көзiне көрiнген шығар дестi. Бiрақ әлгi елестi көргендердiң қатары көбейе бердi. Осы ауылдың азаматы Мадияр Ақбергенов осыдан он жыл бұрын бастан өткерген оқиғасын былайша баяндап бердi. “Қарағандыға бармақшы болдым. Ауылдан кеш шықтық. Қарқаралыдан аса бергенде басталған жаңбыр Ботақараға жетiп қалғанда тiптi үдеп кеттi.

9 қараша 2010
Хамбо-Ламаның құпиясына таңдай қаққандар Мәшһүр-Жүсiптiң жұмбағын бiле ме екен?
Кейiнгi 7-8 жыл бойы Ресей баспа­сөзiнде 75 жыл жер астында жатып, қайтадан қазылып алынған Будда дiндары Хамбо-Лама Даши-Доржи Итигэлов жайлы үзбей жазылып келедi. Кезiнде сенсация iздеген елдi бiр шу еткiзген, Бурятияның Иволга дацанында (буддалықтардың дiни ғибадатханасы) болған бұл оқиға әлi де ауыздан түсер емес.Хамбо-Лама Итигэлов жайлы естi­мегендер үшiн қысқартып айтар болсақ, ол 1852 жылы Бурят жерiнде дүниеге келген. Әке-шешеден ерте айырылып, дәулеттi адамдардың қойын бағады. Бiрақ сол кезде-ақ “Тибетке барып оқимын, Будданың жолын қуамын” дегеннен айнымайды екен.
9 қараша 2010
«Жыныма тимешi»...
ЖЫНҒА ҚОЛ ЖАЙЫП, БАТА АЛУШЫЛАР ХАҚЫНДА
Қазақтың қасиеттi мекенiне айналған Түркiстан бүгiнде секташылардың ордасына айналып бара жатқаны өкiнiштi. Өзде­рiнше “ата жолын” ұран етiп, елдi қанап-тонауды кәсiп еткен “ордашылар” әлi күнге дейiн құрықталмай отырғаны жаныңды ауыртады. Ақиқатында ата-бабадан, тылсымнан келiп тұрған батаны кiмдер жеткiзедi, расымен де ата-баба аруағы сөйлей ме, жоқ әлде жындының сандырағы ма, соған назар аударайық деп едiк.Қазақта “жындының сандырағы келедi” деген сөз бар. Яғни жынды деп бiз жыны бар
7 қыркүйек 2010
МБМ ақпарат
АДАМ ОЙЫН ОҚИТЫН ҚҰРАЛ
Ambient американдық корпорациясы ерекше техникалық құрал ойлап шығарды. Audeo деп аталатын құрал адамның ойын оқи алады. Яғни, бұны электронды телепат құралы десе де болады. Audeo мойынға тағатын кәдуiлгi алқа тәрiздес. Ол дауыс жолдарына түсетiн жүйке импульстерiн оқып, оны жария ете алады. Ол үшiн бұл құралды тағатын адам ойланып, iштей сөйлесе жеткiлiктi. Ол сол мезетте-ақ адамның не туралы ойлағанын айтып бере алмақ. Құрал қазiр 150 сөз бен сөз тiркесiн оқи алатын көрiнедi. Бiрақ мұны ойлап тапқан ғалымдар құралды жетiлдiре түсемiз дейдi.
7 қыркүйек 2010
Жатақханадағы шайтанмен кездесу

Ол тұста 1-курста оқитын едiм. Университетке жаңа түскен кезiмiз. 1-курс студенттерiнiң бiр-бiрiне қонаққа барып, түн ұзақ әңгiмелесетiн әдетi бар емес пе. Бөлмеде екi қыз тұратын едiк. Тағы бiр құрбымыз басқа бөлмеде тұратын. Бiр күнi құрбымыздың қасындағы көршiлерi аяқасты ауылдарына қайтып кеттi де, құрбымыз жалғыз қалды. Кешке қарай ол бiздi шайға шақырды. Шай iшiлiп, әңгiме айтылып болған соң көршiм екеумiз құрбымды жал­ғызсыратпай сол бөлмеде қонатын болып шештiк. Құрбымыз төсек салып берiп, бiздi жайғастырды. Ол өзiнiң төсегiне, ал көршiм екеумiз бiр төсекке қисайдық. Бiрақ түн ортасына дейiн көз iлмей, әңгiме-дүкен құрдық. Таңға жуық үшеумiз де ұйықтап кетiппiз.

7 қыркүйек 2010
Әбдiуахит Әбдулғафурұлы: Жындар да кекшiл келедi

Тараз қаласының шетiндегi «Зүнiн шейх» мешiтiн елдiң бәрi бiледi. Бұл мешiт осыдан 4-5 жыл бұрын Парламент Сенатының депутаты болған, белгiлi меценат, елiмiздегi таэквондо федерациясының президентi Шамсат Исабековтiң демеушiлiгiмен салынған. Ал осындағы бас имам Әбдiуахит Әбдулғафурұлының есiмi ел iшiнде ерекше айтылады. Жайнамазға жығылып, Құран аударып жүрген мұсылмандардың бәрi оның бiлiмдарлығына, Ислам дiнi жөнiнде бұл өңiрде онымен бiлiм таластыратындай ешкiм жоқ екенiне шәк келтiрмейдi.

20 шілде 2010
ТЕК ОНЫ ТҮСIНЕ БIЛУ КЕРЕК
Бұл оқиғаны маған марқұм ағам айтып берген-дi. Ол ағамның өз басынан өткен.
“Әдетiмше ерте оянып, бетi-қолымды жуып жатқанмын. Ойымда ештеңе жоқ. Әрi таңғы уақыт болғандықтан, ұйқым ашылмаған, әрi-сәрi болып тұрған кезiм. Бiр кезде оң жақ иығыма қойылған әлдебiреудiң қолын сездiм. Алғашқыда ермек таппай жүрген туыстарымның бiрi шығар деп қорыттым да, артыма бұрылып қарасам, о, тоба, ешкiм жоқ. Тiрi жан көрiнбейдi. Бiрақ әлгi қол әлi иығымнан түспегенiн сезiп тұрмын.
20 шілде 2010
Жалпы, жын дегенiмiз не?
Олар да өз алдына бiр әлем, бiр жұрт көрiнедi. Қазақтың аңыз, қисса-жырларында жындар елi туралы аз айтылмайды. Бiз бүгiн осы тақырыпта дiнтанушы, қажы Икрам Әбдiқайымұлымен бiраз ой бөлiскен едiк. Бәлкiм, төменде айтылған әңгiмелерге бiреу сенер, бiреу сенбес, бiрақ мұның адамға ой салатыны анық.
20 шілде 2010

Алматы маңындағы Мәншүк Мәметова мұздығында орналасқан №6 көлдiң мәселесi көптен берi айтылып та, жазылып та жүр. Осы мореналық көл арнасынан тасыса, Алматыға сел қаупi төнуi мүмкiн. №6 көлдiң проблемасын он жылдан берi көтерiп жүрген география ғылымдарының докторы, профессор, Қазгидрометтiң ғылыми қызметкерi Борис Степанов апаттың алдын алу жолдарын көрсетiп бердi. Борис Сергейұлымен арадағы әңгiмемiз №6 көлдiң проблемасы төңiрегiнде өрбiдi.

20 шілде 2010
КҮН ЭНЕРГИЯСЫМЕН ҰШАТЫН ҰШАҚ
Solar Impulse ұшағының қоз­ғалтқышы тек күн энергиясы есе­бiнен жұмыс iс­тейдi. Жақында Швейцарияда осы ұшақ алғаш­ рет сынақтан өт­кi­зiлдi. Оны құ­рас­тырушы­лар­дың бiрi Андре Боршберг Solar Impulse-тi арнайы аппарат арқылы бас­қарған. Сөйтiп, күнi бойы күн энергиясын жинаған ұшақ әуеде 26 сағат бойы сам­ғапты. Ұшақты жасап шығарушылардың көздеген басты мақсаты – Solar Impulse-тiң түн мезгiлiнде ұшу мүмкiндiгiн тексеру. Ұшақты ойлап тапқан Андре Бошберг пен Бертран Пикарлардың айтуынша, ұшақ өзiне артылған сенiмдi толық ақтап шыққан.
1 маусым 2010

Туған күндi тойлап жатқан кезiмiз. Үйге жиналған қонақтардың бәрi дән риза. Бiр уақытта Әзiмхан ағам кiрiп келдi де, “iбiлiс шықты” дедi. Үйдегi қонақтар: “Қандай iбiлiс?” – деп шу ете қалды. Сонда ағам болған оқиғаның мән-жайын былайша баяндап бердi. “Оқшы атаның тұсындағы үлкен жолдан бiр мәшине өтiп бара жатқан-ды. Жүргiзушi анадай жерде көлiк тоқтатып тұрған қызды көзi шалады.“Жол-жөнекей жүргiншiнi ала кетейiн” деген оймен әлгi қызды көлiкке отырғызыпты.

1 маусым 2010
БӘРIМIЗ ТӨРТ ПАЙЫЗҒА НЕАНДЕРТАЛЬДЫҚПЫЗ
Атақты немiс генетигi Сваанте Паабо өткен ғасырдың аяғында неандертальдықтардың генiн зерттеп, неандертальдық – бiздiң ата-бабамыз емес, тiптi қазiргi адамдардың онымен еш­қандай генетикалық байланысы жоқ деген қорытынды жасаған-ды. Жақында ғалым Science журналына сұхбат берiп, бiздiң неандертальдықтармен аз да болса ортақ генiмiз бар деген пiкiр бiлдiрiптi.
1 маусым 2010

Людмила Зубкова 33 жасында клиникалық өлiмдi бастан өткерiп, көрiпкелдiк қабiлетке ие болды. Содан бастап көрiпкел талай адамға қол ұшын созып, тiптi милицияға қандықол қылмыскерлердiң iзiн кесуге көмектескен. Людмила Зубкова мемлекеттiк стандарттау мекемесiнде инспектор қызметiн атқарып жүргенде Саратов облысы кәсiпорындарын тексеруге келген. Сөйтiп, аудандағы дүкен сатушысымен әңгiмелесiп тұрып, сатушының қойған сауалға селқос жауап берiп, әлденеге алаңдап тұрғанын аңғарған. Сөйтсе, әлгi келiншек

беттер:«1 / 2 / 3 / 4 / 5 / 6 / 7 / 8 / 9 / 10 / 11 / 12 / 13»