1921 жылы 22 наурыздан шыға бастады
Бастапқы
САУАЛНАМА
Бiлiм және ғылым министрi Ж.Түймебаев ғылыми жаратылыстану пәнiн шетелдiк ғалымдардың көмегiмен жазу туралы мәселе көтердi. Неге?
Оқулықты жазуға отандық ғалымдардың өресi жетпегендiктен
Тезiрек «қазақстандық» атануды көксегендiктен
Басқа айтары жоқ болған соң әншейiн «әу» дей салғаны да
Адамның қалай жаратылғанына күмәндi министр өзгеден ақыл сұрамақ
АЙТЫЛҒАН СӨЗ
Сталин ашқан Академия тәуелсіздікке қол жеткен кезде жабылды. Қазақ Үкіметі оның жабылуына айдың күннің аманында жол берді. Бұл – біздің саяси жүйенің қателігі. Бұл – факт.  Сөйтіп, 70 жылдан астам тарихы бар Қазақ Академиясының құны бар-жоғы 500 доллар болып шыға келді. Оның бағасын Үкімет те, академиктер де солай деп бағалады.
Автор: Асқар Жұмаділдаев, Профессор, физика-математика ғылымдарының докторы
Информационный сервер xFRK: валютные баннеры для Вашего сайта
Жас Алаш №90 (15444) 10 қараша, сейсенбі 2009
10 қараша 2009
Ел «папасы» Папаға пирамида сыйлады

Қазақстан президентi Н.Назарбаев Италияға сапары барысында Ватиканға ат басын тiреп, Рим Папасы Бене­дикт­пен кездестi. Апеннин түбегiндегi мемлекетке барған сайын католик дiнба­сымен кездесу Ақорда сүйе­гiне сiңген әдетке айнал­ғандай. Мемлекет басшысы бұл жолы да осы әдеттен аттап өте алмай, Бенедиктке “сә­лем” берiп шықты.

Әлемдегi католиктердiң саны бiр миллиардтан асады. Олардың басым көпшiлiгi Еуропа мен Америка құрлығында тiршiлiк етедi. Рим папасының бұл елдерде ықпалды күшке ие болатыны да сондықтан. Ал Орта Азия мен Қазақстанда католиктердiң саны теңiз түбiндегi бiр тамшы судай. Ресми деректерге сүйенсек, Қазақстанда 200 мыңға жуық католик дiнiнiң өкiлдерi бар. Олардың көпшiлiгi жаппай депортациялау кезiнде елiмiзге табан тiресе, қалған бөлiгi бүгiнгi билiк саясатының арқасында пайда болды. Қалай десек те, католи­цизмнiң, Рим Папасының бiздiң елiмiздегi ықпалы нөлге жуық. Қазақстан халқының басым көпшiлiгi ислам дiнiн ұстанады, православ шiркеуiнiң сенушiлерi де бар. Олай болса, Рим Папасына Қазақстан басшылығы неге “құлдық” ұрады? Қазақ халқы үшiн, мұсылман қауымдастығы үшiн католик тағы иегерiнiң қандай “қасиетi” бар? Ватикан мен Бенедиктке арнайы барып, оның алдында “жа­йылып жастық, иiлiп төсек” болып, қолын шөпiлдетiп неге сүйемiз?
Көршiлес Түрiкменстан, Тәжiкстан басшыларының Рим Папасымен кездесiп, оның қолын сүйiп, алдында безек қағып жүргенiн көрдiңiз бе? Жоқ! Өзбекстан президентi Ислам Кәрiмов Бенедиктiң алдындағы Рим Папасымен жүздескенде, оның алдында құрдай жорғалап, елiне шақырғанын байқадыңыз ба? Жоқ! Шақырмайды да. Себебi, бұл елдер өздерiн сыйлайды. Өзiнiң дiнiн, мәдениетiн, ұлтын құрметтеп, ардақтайды. Рим Папасын елiне шақырса, оның артынша миссионерлер мен дiни секта өкiлдерiнiң лап қоятынын олар бiледi әрi түсiнедi. Ватиканға қайта-қайта далақтап шаба бермейтiнi де сондықтан. Халқының негiзгi бөлiгi ислам дiнiн ұстанатын мемлекетте католик дiнiнiң басшысын шақырып не керегi бар? Осындай риторикалық сауалға Ақорда әлi жа­уап таппағанға ұқсайды. Егер осы мәселенi түсiнсе, Рим Папасын Астанаға шақырып, оны қонақ етер ме едi? Бiзден гөрi католиктерге бiртабан жақын Ресейдiң өзi Рим Папасын елiне келтiрмей отыр. Себебi, Кремль православ дiнiнiң күшеюiн, оның кең қанат жаюын қалайды, католицизм, буддизм, ислам, басқа да қай дiн болсын, оған бәсекелес болуын қаламайды. Бенедиктi өз елiнде қонақ еткен Түркия да Рим Папасын астарлы саясатпен шығарып салды. Дәл қазақ мемлекетi тәрiздi оны құшақ жая қарсы алып, шашбауын көтерiп, “бiздiң елiмiзге келiңiз” деп құрақ ұшқан жоқ. Ал бiзге не жорық? “Қазақстан – дiндер лабораториясы, бәрiне де орын табылады” деп Рим Папасына неге жалтақтаймыз? Кездесу аяғында Ақорда қожасы Бенедикт ХVI-ға Астанадағы “пирамиданың” мүсiнiн сыйлады. Оның мән-мазмұнын, мағынасын түсiндiрдi. Н.Назарбаевтың айтқаны Рим Папасының қола­йына жаққан да шығар. Бiр елдiң мемлекет басшысы алдыңа иiлiп келiп, “дiнiңе бар жағдайды жасаймыз, бiзге кел” деп тұрса, мұны кiм жек көредi? Бiрақ мұ­ның арты қазақ үшiн қандай қа­сiретке әкелiп соғады? Католи­цизмдi қанатымыздың астына алып, оны “мәпелеп” өсiр­генде не ұтамыз? Мемлекеттiк мүддеге мұның қандай қатысы бар? Осы сауалдардың жауабын ойлап көрiңiзшi. Рим Папасы, католицизм қазаққа керек пе? Көк тиынға да қажет емес. Дипломатия үшiн, мемлекеттiк саясат үшiн сыбай-салтаң қатынас керек те шығар. Алайда, бүгiнгi билiк сияқты оған неге жалпылдаймыз? Өз орнымызды, өз мүдде­мiздi неге бiлмеймiз осы?
Таяуда ғана Қазақстан президентi Израиль басшыларымен кездестi. Ендi мiне, Рим Папасымен жүздесiп отыр. Екеуiне де Қазақстанның “тату-тәттi ел екенiн, толерантты саясат ұстанатынын” бiздiң билiк тәптiштеп тұрып түсiндiрдi. Неге? Адамның жасы ұлғайған сайын, бiр адамның билiкте отыру мерзiмi шек­сiздiкке айналған сайын, оның атаққұмарлығы мен даңққа деген махаббаты геометриялық прогрессияда өсетiнi анық. Тарих мұны дәлелдедi. “Мемлекет басшысының католиктер мен иудейлерге, буддистер мен вайшнавтарға қайта-қайта жалтақтауы халықаралық деңгейдегi сыйлықты алу дәмесiнен туған жоқ па?” деген ойға жетелейдi. Мұнай мен газдың, ұлтты орға жығудың арқасында бұл сыйлықты алуға да болар. Бiрақ ең үлкен сыйлық, ең ұлы сый – халықтың құрметi екенi рас қой. Билiктiң тарихтағы атын өсiретiн де немесе оны өшiретiн де Рим папасы мен Израиль басшылары емес, қазақ ұлты екенi де ақиқат. Дәлелдеудi қажет етпейтiн ақиқат. 
Жанболат МАМАЙ
« алдыңғы бетке  |  келесі бетке »
ПІКІРІН БІЛДІРГЕНДЕР (7)
Дулыға Алаш | 10 қараша 2009 19:04
Қысқа нұсқа керемет жазылған мақала! Бірақ осы мақала кімге арналса соның өзі оқып шығып халқының ұлтының алдында кешірім сұраса онда оның мәртебесі мен атақ абыройы мың есе өсер еді...Әттең егер осы ескерілсе гой..
Таулық | 10 қараша 2009 21:12
Рахмет Жанболат!
Turist | 10 қараша 2009 21:35
Откен жылдары Рим папасын (арен жанын суйретип олуге аз калган) Казахстанга акелу ушин 150 млн. АКШ доллары жумсалыпты-мыс. Рахат Алиевтин китабында жазылган.Ол жарыктыктын жумыс кестеси сонша тыгыз болса да биздин билик ебин тауыпты. Баягы халыкты сорудын жолы гой. Кандай сыймай бара жаткан байлык? "Рим папасы келди" екен деп бизди бари танып етти ме? Мысалы, АКШ-та коп ешким биле бермейди. Казахстан десен бирден Афганистанды айтып, ат тондарын ала кашады."Раша" деп таниды али коп шетелдиктер
Атыраулық | 11 қараша 2009 13:38
Жанболатжан, Елбасының осы сапарын дұрыстап талқылау жасайтын боларсың десем. Бұл айтылып айтылып жауыр болған әңгіме ғой. Ешқандай талқылау жоқ.

Одан да, себебіне көбірек үңілсең қайтеді? Мүмкін экономикалық пайдасы бар болар?
Жора | 11 қараша 2009 13:51
Е қазағым мұнай мен газды қойып АЛТЫ АЛАШтың өзін сатып жібермегеніне кім кепіл бере алады.
Меруерт | 14 қараша 2009 16:46
Осындай откір тілді азаматтар көбейе берсін! Мүмкін бір күндерде тек газет бетінде емес іс жүзінде де орындалып калар...
ДАЛА ҚЫРАНЫ | 18 қараша 2009 17:48
Біз мұсылман халықтарымыз,тіліміз,дініміз,діліміз олардан бөлек. рим папасының алдында қазақтың баласы марқаймаса бас иуге қарсымын ОЙЛАН АЛТЫ АЛАШ БАЛАСЫ.Ояң Қазақ.
Пікіріңізді бөліскіңіз келсе:*
Жазылатын пікірдің көлемі 500 символдан аспауы керек
Аты-жөніңіз:*
E-Mail (сайтта жарияланбайды):
Мына код-сандарды енгізуіңізді сұраймыз:*
Жаңарту
* - жазылуы міндетті
Осы тараудағы мақалалар