Израиль мен Ливан тағы да бітімге келді: «Хезболла» Литани өзенінен шегінуге тиіс
АҚШ Мемлекеттік департаментінің мәліметінше, Израиль мен Ливан Вашингтонның арағайындығымен атысты тоқтату жөнінде жаңа келісімге қол жеткізді.
Келісім екі күнге созылған келіссөздерден кейін 3 маусымда жарияланды.
Келісім шарттарына сәйкес:
Ливандағы «Хезболла» қозғалысы Израильге қарсы барлық шабуылдарын толық тоқтатуы тиіс;
Ұйымның қарулы жасақтары Литани өзенінің оңтүстігіндегі аумақтан шығарылуы қажет;
Бұл аймақта қауіпсіздікті тек Ливан армиясы қамтамасыз ететін арнайы пилоттық аймақтар құрылады;
22 маусымнан басталатын аптада Израиль мен Ливан өкілдері қалған даулы мәселелерді шешу үшін тікелей келіссөздерді жалғастырады.
Қақтығыс қалай қайта ушықты?
Ливан мен Израиль арасындағы жағдай АҚШ пен Израильдің Иранға қарсы әскери операциясынан кейін күрт шиеленіскен еді. АҚШ-Израиль шабуылдары барысында Иранның рухани көсемі Ali Khamenei қаза тапқаннан кейін «Хезболла» Израиль аумағына қайтадан зымырандар атқылай бастады.
Бұған жауап ретінде Израиль әскері Ливан аумағына, оның ішінде Beirut қаласына әуе соққыларын жасады. Кейін Израиль армиясы Литани өзені мен өз шекарасы арасындағы буферлік аймақ құру мақсатында Ливанның оңтүстігінде құрлық операциясын бастады.
Ливан Денсаулық сақтау министрлігінің дерегі бойынша, наурыз айынан бері шамамен 2200 адам қаза тапқан. Израиль әскері осы кезеңде «Хезболланың» 1700-ден астам мүшесі жойылғанын мәлімдеді.
Трамп пен Нетаньяху арасындағы шиеленіс
Келісімнің жариялануының алдында америкалық Axios басылымы АҚШ президенті Трамп Израиль премьер-министрі Нетаньяхумен телефон арқылы сөйлесіп, Бейрут маңына жасалған соққылар үшін қатаң наразылық білдіргенін хабарлаған.
Осы шабуылдардан кейін Тегеран АҚШ-пен жүргізіліп жатқан келіссөздерді тоқтататынын мәлімдеген болатын. Алайда кейін Дональд Трамп келіссөздердің жалғасып жатқанын айтып, Израиль мен Ливан арасындағы жаңа бітім Иранмен дипломатиялық диалогты сақтап қалуға мүмкіндік бергенін мәлімдеді.
Бұл нені білдіреді?
Жаңа келісім Таяу Шығыстағы шиеленісті толық тоқтатпайды. Бірақ ол Израиль–Ливан майданындағы соғыстың уақытша бәсеңдеуіне және АҚШ–Иран келіссөздерінің жалғасуына жол ашуы мүмкін. Егер «Хезболла» Литани өзенінен шынымен шегінсе, бұл 2006 жылғы соғыстан кейінгі ең маңызды әскери-саяси өзгерістердің бірі болуы ықтимал.