Тілсіз жауды технология тежейді

Бұрын төтенше жағдай туралы ақпарат жауапты қызметке тұрғындардың хабарламасынан кейін ғана жететін болса, бүгінде бейнебақылау жүйелері, түрлі датчиктер мен ұшқышсыз ұшу аппараттары қауіпті адам көзі байқамай тұрып анықтауға мүмкіндік береді. Әсіресе өрт қауіпсіздігі саласында уақыттың әр минуты маңызды. Шағын ғана түтін санаулы минут ішінде үлкен өртке ұласуы мүмкін болғандықтан, өрт ошағын ерте анықтау – оның салдарын жоюдан әлдеқайда тиімді. Шымкентте осы мақсатта қолданылып жүрген дрондар жуырда тағы бір өрт қаупін дер кезінде анықтады.

2026 жылғы 30 қыркүйекте сағат 12:17 шамасында Шымкент қаласының Қаратау ауданындағы Қаһарман көшесінде орналасқан үйлердің бірінің ауласынан түтін шыққаны дрон арқылы байқалған. Ақпарат жауапты қызметке дереу жеткізіліп, оқиға орнына бір техника мен бес адамнан тұратын жеке құрам жіберілді. Мамандар аулада шамамен 2 текше метр қоқыс қалдықтарының жанып, түтін шығып жатқанын анықтады. Тексеру барысында қоқысты 1985 жылы туған азаматтың жаққаны белгілі болды. Ол өз кінәсін мойындаған. Шымкент қаласының төтенше жағдайлар департаментінің мәліметінше, осыған байланысты азаматқа Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінің 336-бабы бойынша әкімшілік хаттама толтырылып, 10 АЕК, яғни 43 250 теңге көлемінде айыппұл салынды.

Бір қарағанда аулада қоқыс жағу аса үлкен қауіп болып көрінбеуі мүмкін. Алайда ашық отты бақылауда ұстау әрдайым мүмкін емес. Желдің күшеюі, маңайдағы құрғақ шөп, ағаш, құрылыс материалдары немесе басқа да тез тұтанатын заттар оттың таралуын жылдамдатады. Мұндай жағдайда тұрмыстық деңгейдегі шағын өрт санаулы уақыт ішінде тұрғын үйге, шаруашылық құрылыстарына немесе көршілес аумақтарға тарауы ықтимал. Сондықтан қоқыс жағуға байланысты талаптар тек экологиялық тазалық мәселесі емес, ең алдымен адамдардың өмірі мен мүлкін қорғауға бағытталған қауіпсіздік шарасы. Оқиғадан кейін жауапты мамандар қоқыс жаққан азаматқа ғана емес, оның көршілеріне де түсіндіру жұмыстарын жүргізді. Тұрғындарға қоқыс жағудан шыққан өрттің тұрғын үйлерге таралып, адам өмірі мен мүлкіне қауіп төндіруі, тіпті қайғылы жағдайға әкелуі мүмкін екені ескертілді.

Өрт сөндіру қызметінің жұмысы көбіне тілсіз жау тұтанғаннан кейінгі әрекетімен бағаланады. Алайда бұл саланың маңызды бөлігі – өрттің алдын алу, қауіпті ерте анықтау және оның үлкен апатқа айналуына жол бермеу. Өрт сөндірушілер үшін оқиға орнына неғұрлым ерте жету адам өмірін сақтап қалу мен материалдық шығынды азайтудың басты шарттарының бірі. Осы тұрғыдан қарағанда, технология мен мамандардың үйлесімді жұмысы төтенше жағдайларға қарсы күрестің тиімділігін арттыра түседі. Қазір Шымкент қаласының аумағында қауіпсіздікті қамтамасыз ету және өрт ошақтарын жедел анықтау мақсатында жалпы саны 16 дрон пайдаланылып жүр. Ұшқышсыз аппараттар ауқымды аумақты жоғарыдан бақылауға, түтін мен өрт белгілерін жедел байқауға көмектеседі. Әсіресе адам үнемі бақылап отыра алмайтын аумақтарда мұндай технологияның көмегі зор. Дрон арқылы алынған ақпарат тиісті қызметке жедел жеткізіліп, соның негізінде қажетті шара қабылданбақ.

Сәруар Бақберген

Шымкент қаласы