Аймақтық құқықтық актілерді шығаруды жетілдіру мәселелері

Еркежан АРЫН

02.06.2021, 09:06

1521

Тәуелсіздік алғаннан бері Қазақстандағы заңнама ережелер қабылдау процесі едәуір модернизациялау мен түрлі өзгерістерге ұшырады. Ел басшылығы мемлекеттік аппараттың ереже шығару қызметін жетілдіруге ерекше назар аударады, бұл халықтың әл-ауқатын жақсартуға, экономикалық өсуді арттыруға және бірқатар әлеуметтік маңызды мәселелерді шешуге бағытталған мемлекеттік басқару моделін жетілдіруге мүмкіндік берді.

Қолданыстағы заңнаманы дамыту және мемлекеттің құқықтық жүйесін жетілдіру әділет органдарының жетекші міндеттерінің бірі болып табылады, мұнда орталық мемлекеттік органдар мен жергілікті өзін-өзі басқару органдарының нормативтік-құқықтық актілерін мемлекеттік тіркеуді жүзеге асыру маңызды рөл атқарады.

           ҚР Тұңғыш президенті Н.Назарбаевтың «Төртінші өнеркәсіптік революция жағдайындағы дамудың жаңа мүмкіндіктері» халыққа жолдауында айтылған міндеттер мен «Цифрлық Қазақстан» мемлекеттік бағдарламасын жүзеге асыру үшін әділет министрлігі барлық деңгейдегі ведомстволық және аймақтық нормативтік-құқықтық актілерді мемлекеттік органдардың интернет порталы арқылы мемлекеттік тіркеудің электрондық рәсіміне көшті.

         Бұл ауысу қабылданған заңнамалық актілердің уақтылы орындалуына оң әсерін тигізді, кейіннен қағаз жүзінде нормативтік-құқықтық актілерді ұсыну қажеттілігі жойылды, мемлекеттік тіркеу мерзімі қысқарды, мемлекеттік органдардың интранет-портал жүйесі интеграцияланды, азаматтардың қабылданған нормативтік-құқықтық актілер туралы жалпы ақпарат алу үшін мемлекеттік органдардың интранет-порталының жүйесі Қазақстан Республикасы нормативтік-құқықтық актілерінің эталондық бақылау банкімен біріктірілді.

         Мемлекет басшысының 2020 жылғы 1 қыркүйектегі Қазақстан халқына жолдауын орындау мақсатында мемлекеттік басқаруға, кадр саясатына көзқарастарды өзгерту, сондай-ақ атқарушы биліктің шектен тыс заңнамалық реттеу тұрғысынан талдау жүргізу негізінде әділет министрлігі аймақтық ереже шығарудың тәжірибесі мен динамикасын одан әрі жетілдіру және дамыту бойынша бірқатар ұсыныстар жасады. Атап айтқанда, нормативтік-құқықтық актілерді бекіту, мемлекеттік тіркеу және ресми жариялау процедураларын автоматтандыруды ескере отырып, нормативтік-құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеуді орталықтандыру мүмкіндігі қарастырылып жатыр.

        Сонымен, Қазақстан үкіметінің қараша айындағы №770 «Жобаларды келісу және нормативтік құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу процедурасын орталықтандырудың кейбір мәселелері туралы» қаулысына сәйкес, орталықтандырылған мемлекеттік тіркеу тетігі Нұр-Сұлтан қаласы мен Қарағанды ​​облысының жергілікті мемлекеттік органдарының нормативтік-құқықтық актілері пилоттық режимде әділет министрлігінде іске қосылды.

        Болашақта орталықтандырылған мемлекеттік тіркеу жергілікті мемлекеттік органдардың барлық актілерін енгізудің бірыңғай құқықтық қолдану тәжірибесін қамтамасыз етеді. Сонымен қатар бұл тәсіл нормативтік-құқықтық актілер негізінде қабылданған және стандартты нормативтік-құқықтық актілер негізінде қабылданған және ешқандай аймақтық айырмашылықтары жоқ (қосымша құқықтық нормалар жоқ) жергілікті өзін-өзі басқару органдарының нормативтік-құқықтық актілерін мемлекеттік тіркеуді жүзеге асыру қажеттілігінен тұратын, шамадан тыс құқықтық реттеу жағдайларын жедел анықтауға мүмкіндік береді. Мұндай нормативтік-құқықтық актілерді әділет органдарында мемлекеттік тіркеуге жататындар тізімінен алып тастау ұсынылады.

         Бұл өзгерістер жергілікті атқарушы органдардың нормативтік-құқықтық актілердің жобаларын әзірлеу және қабылдау, оның ішінде қабылданған заңнамалық актілердің уақтылы орындалуы туралы қызметінің тиімділігін арттыруға, құқықтық актілерді мемлекеттік тіркеу процедурасын оңтайландыруға және құқықтық мониторинг, сондай-ақ аймақтық ереже шығаруды біріздендіруге бағытталмақ.

         Құқықтық түсіндіру жұмыстары әділет органдарының негізгі функцияларының бірі болып табылады. Құқықтық мемлекеттің қалыптасуы халықтың құқықтық мәдениетін дамытумен бөлінбейді. Бұл өз кезегінде дамыған азаматтық қоғам құруға ықпал етеді. Қоғамдық санада құқыққа әлеуметтік әділеттілік, гуманизм және жеке бостандық негізінде тұрақты әлеуметтік құндылық ретінде қатынас орнатылуы керек. Азаматтардың құқықтық мәдениетінің жағдайы оның құқықтық жүйесі көрсеткіштерінің бірі болып табылады. Құқықтық мәдениетті көтеру, халықтың құқықтық санасын дамыту тәуелсіз, демократиялық және құқықтық мемлекет құруға ықпал ететін азаматтық қоғамды қалыптастырудың маңызды критерийлері болып табылады. Экономикалық, саяси және әлеуметтік мәселелерді табысты шешу халықтың құқықтық сауаттылығы болмаған жағдайда, қоғамның құқықтық мәдениетін көтермей, әр азаматтың бойында заңға деген үлкен  құрмет сезімін туғызбай, тікелей және белсенді қатысуға дайындықты қалыптастырмайынша, оның ережелерін күнделікті өмірде жүзеге асыру мүмкін емес.

Тегтер: құқық саясат пайым пікір мемлекеттік орган

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Сайт әкімшілігі 13:18
Қазақстан Үкіметі мен "Сбер" меморандумы: мән-жайы анықталды
Еңлік АБАҒАН 16.09.2021, 12:30
Көгілдір отын неге қымбаттап кетті?
Қарлығаш ЗАРЫҚҚАНҚЫЗЫ 16.09.2021, 07:53
Инфляция шарықтаса, Досаев қалтырайды
Бақытжан ӘБДІРАШҰЛЫ 14.09.2021, 16:30
Сыбайластықтың сара жолы
Еркежан АРЫН 14.09.2021, 13:30
Су арналары: цифрландыру, реконструкция, жаңа суқоймалар
Еркежан АРЫН 14.09.2021, 10:30
Жер қатынастары туралы заңда не өзгерді?

Аңдатпа


  • Ұлт құндылығының ұлағаты
    14.09.2021, 12:30
  • «Жас Алаштың» 100 жылдығы Жамбылда жалғасты
    03.08.2021, 11:01
  • «Жас Алаш» газетінің мерейтойына орай бильярдтан турнир өтті
    30.07.2021, 12:31
  • "Жас Алаштың" 100 жылдығына орай Таразда бильярдтан турнир өтуде
    29.07.2021, 12:29
  • "Жас Алаштың" 100 жылдығына орай ұйымдастырылған бильярд турнирі тартысты өтті
    14.03.2021, 11:39