Пациенттерге бағдар беру – денсаулық сақтау жүйесінің одан әрі тұрақты дамуының негізі

Еркежан АРЫН

10.03.2021, 12:38

207

2020 жыл коронавирустық пандемияға қарсы күрес аясында өткені белгілі. Қазақстанда эпидемиологиялық жағдайды шектеуші шаралар жиынтығымен бағалау-болжаудың бірегей кешенді жүйесі жасалған. Бұл модельді ДДҰ-ның Қазақстандағы тұрақты өкілдігі мақұлдады, сонымен қатар ЕО елдері оны бейімдеп, көрші мемлекеттердің жоғары бағасына ие болды. Қазақстандық мамандар осы әдістеме бойынша Қырғыз Республикасындағы әріптестеріне тренинг өткізді. Бұл Үкіметтің өткен жылдың шілде-тамыз айларында Қазақстанда жұқпалар тізбегін едәуір үзуге және инфекцияның одан әрі таралуына мүмкіндік бериеген шектеу шараларының уақытылы жүргізілгендігі туралы куәландырады.

Қалаларда уақтылы медициналық көмек көрсету үшін 16 модульдік аурухана салынды және 3 инфекциялық аурухана қайта жаңартылды, 63 дәрігерлік амбулатория пайдалануға берілді. Халықты дәрі-дәрмекпен және медициналық мақсаттағы бұйымдармен қамтамасыз ету бойынша шаралар жүргізіліп, 64 оттегі станциясы пайдалануға берілді, медициналық ұйымдардың ИВЛ-аппараттарына қажеттілігі (3264 бірлік) толығымен қанағаттандырылды.

Эпидемияға қарсы шараларға қатысатын медициналық қызметкерлерге материалдық қолдау көрсетілді: атап айтқанда, CVI-мен күреске тікелей қатысқан қызметкерлерге 3 тәуекел тобы бойынша 116 миллиард теңге көлемінде бонустар төленді. 2020 жылы дәрігерлердің орташа жалақысы 30% -ға, медбикелер 20% -ға көтерілді. Сонымен қатар, 2021 жылдың қаңтарынан бастап мемлекеттік санитарлық-эпидемиологиялық қадағалауды жүзеге асыратын қызметкерлердің де жалақысы көтерілді.

Төтенше жағдайда биологиялық қорғауды қамтамасыз ететін жүйелерді жетілдіру, оның ішінде заманауи қорғау құралдарын енгізу және олардың антитеррорлық тұрақтылығын арттыру қажеттілігі туындағаннан кейін, 2021 жылы «ҚР биологиялық қауіпсіздігі туралы» Заңды әзірлеу керек деген шешімге келдік.

Мемлекет басшысының тапсырмасы бойынша 2021 жылы 1 ақпанда елімізде коронавирустық инфекцияға қарсы вакцинация басталды. Бірінші кезеңде Ресейде жасалған вакциналар – Sputnik V сатып алынды. Сондай-ақ, сәуір айында Қазақстан Ғылым комитетінің Биологиялық қауіпсіздік проблемалары ғылыми-зерттеу институты жасаған отандық «QazCovid-in» вакцинасын қолдану жоспарланып отыр. Осылайша, 2021 жылға қарай біз 3 миллионнан астам адамға вакцина егуді жоспарлап отырмыз.

Пандемия кезінде медицина қызметкерлері жұмысының нәтижелері тікелей әлеуметтік әсер ететіндігі айқын болды, оған нақты адамдардың өмірі ғана емес, сонымен бірге жалпы экономиканың тұрақтылығы көп жағдайда тәуелді болады. Сондықтан медицина қызметкерлерін әлеуметтік қолдау шаралары ел басшылығының ерекше бақылауында тұр.

Денсаулық сақтау жүйесіндегі сыбайлас жемқорлықпен күресу үшін 2020 жылы «Адалдық алаңы» жобалық кеңсесі құрылды. Сонымен қатар, қазіргі кезде жоба кеңсесі облыстық денсаулық сақтау басқармаларымен белсенді жұмыс істеп жатыр. 2020 жылдың желтоқсанында Денсаулық сақтау министрлігі, ӘМСҚ, ДЗСҰО, СК-Фармакия қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне сыртқы талдау жүргізілді, нәтижесінде сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл жоспары бекітіліп отыр.

Медициналық көмектің қол жетімділігін және сапасын жақсарту үшін медициналық ұйымдарға материалдық-техникалық қолдау көрсету, тозығы жеткен денсаулық сақтау мекемелерін қайта салу немесе жөндеу бойынша шаралар қабылданатын болады. Пациенттерге бағдар беру денсаулық сақтау жүйесінің одан әрі тұрақты дамуының негізі болып табылады. Алғашқы медициналық-санитарлық көмекке дейінгі қашықтықты қамтамасыз ету үшін 2025 жылға дейін 500-ден астам алғашқы медициналық-санитарлық көмек көрсету мекемелерін салу және ашу жоспарлануда (оның ішінде 137 ауылдық елді мекенде). Медициналық ұйымдар желісін жаңарту үшін 2025 жылға дейін ескі және апаттық жағдайдағы нысандардың орнына 50 жаңа нысанның құрылысы қамтамасыз етіледі.

Отандық ғылымды дамыту үшін биомедициналық зерттеулер тізілімін (Open Access) іске қосып, клиникалық зерттеулердің үйлестіру орталығын құру жоспарланып отыр. Пациенттердің өтініштерін сындарлы түрде шешу үшін «Еститін денсаулық сақтау» бастамасын енгізу ұсынылуда. Осы бастаманы жүзеге асыру үшін Qoldau 24/7 мобильді қосымшасы негізінде тұрғындармен кері байланыс орнатылған денсаулық сақтау жүйесінің бірыңғай ақпараттық кеңістігі құрылды. Медициналық ақпараттық жүйелер пациент ұсынатын қызметтердің сапасын бағалауға мүмкіндік береді. Бұл жұмыстың негізгі мақсатты индикаторлары пациенттердің медициналық көмектің сапасына қанағаттануын 2025 жылға қарай 65% дейін арттыру болады.

Халыққа арналған дәрі-дәрмектер мен медициналық мақсаттағы бұйымдардың қол жетімділігі, олардың өндірілуі мен нарыққа шығарылуын қоса алғанда, отандық өндірушілермен ұзақ мерзімді келісімшарттардағы өндірісті оқшаулау үлесін арттыру, сондай-ақ BigFharma ірі ойыншыларын өндіріске тарту арқылы қамтамасыз етіледі.

Биологиялық қауіпсіздікті қамтамасыз ету мен қазіргі және ықтимал қауіп-қатерлерге жауап беру үшін елдің ғылыми және медициналық әлеуетін шоғырландыру мақсатында Алматы қаласында Ұлттық жұқпалы аурулар мен эпидемиология орталығы құрылғалы жатыр.

Министрлік халықаралық ынтымақтастыққа ерекше мән береді. Осылайша, министрлік денсаулық сақтау саласындағы өзекті бағыттар бойынша Азия, Еуропа, ТМД, Америка және Таяу Шығыстағы 50-ден астам мемлекеттермен серіктестікті қамтамасыз етті. Министрлік тұрақты негізде WHO, UNDP, UNFPA, UNICEF сияқты халықаралық ұйымдармен ынтымақтастықта болады.

Тарихта тұңғыш рет Қазақстан ДДҰ Еуропалық аймақтық комитетінің мәжілісіне төрағалық еткенін, сондай-ақ Қазақстан 2020-2022 жылдар кезеңіне арналған Өңірлік комитеттің тұрақты комитетіне сайланғанын атап өткен жөн. Қазақстанның бастамасымен ДДҰ 73-ші сессиясында (2020 ж. Қараша) ДДСҰ-ға мүше мемлекеттер БМСК бойынша Астана декларациясын іске асыру жоспарын қабылдады. Халықаралық қаржы ұйымдарымен ынтымақтастық шеңберінде халықаралық технологиялар трансферті жүзеге асырылады.

Мемлекет басшысының 2020 жылғы 1 қыркүйектегі «Жаңа жағдайдағы Қазақста: іс-қимыл кезеңі» атты Қазақстан халқына Жолдауы шеңберінде 2020-2025 жылдарға арналған ҚР денсаулық сақтау саласын ұлттық жобаларға айналдыру мемлекеттік бағдарламаны өзгерту бойынша жұмыс қолға алынды.

Сонымен бірге, ұлттық жобалар Мемлекеттік бағдарламаның дәйекті ізбасарлары болады, оның негізгі ұлттық индикаторы: «2025 жылға қарай Қазақстан Республикасы халқының өмір сүру ұзақтығын 75 жасқа дейін арттыру» болып табылады.

Қазіргі уақытта министрлік коронавирустық пандемиядан туындаған денсаулық сақтау саласының күйзелісті кезеңінде анықталған барлық проблемаларды ескере отырып әзірленетін екі ұлттық денсаулық сақтау жобасын ұсынады. Атап айтқанда: денсаулық сақтау жүйесі мен отандық фармацевтикалық өнеркәсіпті дамытудың ұлттық жобалары. Бұл жобалар мемлекеттік басқару жүйесінде жобалық тәсілді енгізе отырып, жобаларды басқару механизмдерін қолдана отырып жүзеге асырылатын болады.

Бізге көп нәрсені үйреткен пандемияның хабарланғанына бір жыл өтті, ол бүкіл адамзатты өзінің басымдықтары мен құндылықтарын қайта қарауға мәжбүр етті. Денсаулық сақтау жүйесі ұзақ уақытқа созылатын сынақтан өтті. Мемлекет басшысының және үкіметтің саладағы ерекше назарының арқасында инфрақұрылымды айтарлықтай жаңарту жүзеге асырылды және медициналық қызметкерлерді қолдау бойынша бұрын-соңды болмаған шаралар қамтамасыз етіліп жатқаны жоғарыда аталып өтті.

Денсаулық сақтау жүйесінің алдында нақты ауқымды міндеттер тұр, оларды сапалы орындау жүйенің қазіргі және болашақтағы жаһандық сын-қатерлерді болдырмауға дайындығын күшейтеді, сонымен қатар халықтың қажеттіліктеріне жауап беретін пациенттерге бағытталған денсаулық сақтау моделін қалыптастыруды қамтамасыз етеді.

Тегтер: медицина біліктілік. коронавирус індет қауіп қатер

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Әділ КЕМЕҢГЕР 15:09
Латын әліпбиі деп босқа бақырдық, ә?
Сайт әкімшілігі 13:29
Керделі ауылына көгілдір отын берілді
Тоқтар ҒАБДРЕШҰЛЫ 09:04
Шонжыны шоңқитқан Тохтасунов Оралды да оңдырмапты
Сайт әкімшілігі 25.10.2021, 11:02
Бала тууға тағайындалатын жәрдемақыны Kaspi.kz суперқосымшасында онлайн рәсімдеуге болады
Бифат ЕЛТАЕВА 25.10.2021, 09:07
Аралас некенің бәрі бақытты бола бермейді
Еркежан АРЫН 25.10.2021, 09:06
Сағынтаев ірі көлік жолайрықтарының құрылысын жеделдетуді тапсырды

Аңдатпа


  • «Ақиқаттың алдаспаны» байқауына қатысыңыз
    11:14
  • «Ақиқаттың алдаспаны» байқауына қатысыңыз
    19.10.2021, 10:30
  • Гүлшара Әбдіқалықова «Жас Алаштың» тілшісімен кездесті
    05.10.2021, 11:21
  • Ұлт құндылығының ұлағаты
    14.09.2021, 12:30
  • «Жас Алаштың» 100 жылдығы Жамбылда жалғасты
    03.08.2021, 11:01