Жоғарғы сот Мансур Мовлаевтің экстрадициясын уақытша тоқтатты
Қазақстанның Жоғарғы соты Ресей құқық қорғау органдары іздестіріп жатқан 30 жастағы Мансур Мовлаевті беру туралы шешімнің күшін уақытша тоқтатты.
Экстрадиция мәселесі бойынша түпкілікті шешім бір ай ішінде қабылданады.
Қорғау тарапының ұстанымы
Мовлаевтің адвокаттары оны шетел билігіне беру жағдайында өміріне немесе денсаулығына елеулі қауіп төнуі мүмкін екенін мәлімдеді. Олардың айтуынша, азаптау немесе өміріне қатер төну қаупі бар.
Қорғау тарапы мұндай жағдайда экстрадициялау адам құқықтарын қорғау саласындағы халықаралық міндеттемелерге қайшы келеді деп есептейді.
Халықаралық резонанс
Мовлаевті беру мәселесі халықаралық деңгейде де талқыланған. Құқық қорғаушылардың мәлімдеуінше, БҰҰ құрылымдарында экстрадиция салдарына қатысты алаңдаушылық білдіріліп, адамды қатыгездік қаупі бар елге беруге жол берілмеуі тиіс екені айтылған.
Жоғарғы соттың шешімі экстрадиция процесін уақытша тоқтатты. Бір ай ішінде сот Мансур Мовлаевті шетел мемлекетіне беру немесе экстрадициядан бас тарту туралы түпкілікті шешім қабылдайды.
Істі қарау барысында сот ұлттық заңнама талаптарын да, Қазақстанның халықаралық міндеттемелерін де ескеретіні айтылған.
Айта кетейік, Ресей Мансур Мовлаевқа халықаралық іздеу жариялаған. 2025 жылы ол Алматыда ұсталып, тергеу изоляторына қамалған. Шешенстан тумасы 2019-2020 жылдары республикадағы адам ұрлау, азаптау және қылмыстық істерді қолдан жасау туралы ақпаратты оппозициялық Telegram-арналарға жеткізді деген күдікке ілінген. Қазір ол «экстремистік қауымдастықты қаржыландыру» ісі бойынша айыпталушы ретінде көрсетілген. Ал құқық қорғаушылар оның саяси себептермен қудалануы мүмкін екенін айтады.
Маусым айында Ресей билігі оны экстрадициялау жөнінде ресми сұрау жолдаған. Мовлаев Қазақстаннан баспана сұрағанымен, 2026 жылдың басында Бас прокуратура ресейлік сұрауды қанағаттандырған. Бұл шешім түпкілікті емес, қазіргі уақытта іс Жоғарғы сотта қаралып жатыр. Осы аралықта Мансур Мовлаев қамауда отыр.