Қазақ қайда барасың?

Шетелге көшуге неге құмармыз? 

Сайт әкімшілігі

22.09.2020, 09:21

1063

Бүгінде шетел асып, жайлы жерден жұмақ іздегендер қатары толастамай тұр. Ресми статистикаға жүгінсек, осы жылдың қаңтар-маусым айларында елден көшкендердің саны 10 977 адамды құраған. Оның 9,5 мыңы Ресейді паналаса, Өзбекстанға – 131,  Беларусь еліне – 101, Қырғызстанға – 33, Украинаға – 22, Әзірбайжанға 16 қазақстандық қоныс тепкен. 1169 жерлесіміз  батысқа қарай бағыт алыпты. Германияға – 780,  АҚШ-қа – 131, Канадаға – 59, Израиль мемлекетіне – 20, Түркияға – 17, Грекияға 7 тұрғын тұрақтаған.

2020 жылда өзге елге қоныс аударғандардың 3395-і – жоғары білімі бар мамандар. 1,8 мың – техникалық, 990 – экономикалық, 539 – педагогикалық, 313 – медициналық, 213 – заң факультетін, 136 – архитектура, 85 – ауылшаруашылық, 2,1 мың адам өзге де мамандықты игергендер.

Шетелде тұратын жерлестеріміздің орташа жасы 38,5 көрсетеді. 20-64 жас аралығындағы ел тумалары 72 пайыздан асады. Бұл – жұмысқа қабілетті ел азаматтары шетелге шамадан тыс ағылып жатыр деген сөз.  

Бұр тұрғыда Польша мемлекетіне көшкен Інжумаржан Тұрсынқұлова аталмыш елдің әлеуметтік жағдайы Қазақстаннан әлдеқайда жоғары екенін айтады:

— Бұл елде әрбір балаға 18 жасқа дейін мемлекеттен ақша бөлінеді. Нәресте дүниеге келген кезде алдымен 100 мың теңге көлемінде жөргекпұл төленеді. Және бұл көмек бала бір жасқа толғанша ай сайын беріліп тұрады. Жеті жасқа дейін 50 мың теңгеден,  1-сыныптан мектепті тәмамдағанша 35 мың теңге көлемінде жәрдемақы үлестіріледі.  Үшінші баладан бастап берілетін ақша сомасы көбейеді және  барлық жанұя мүшесі ұшақ билетін 50 пайыз жеңілдікпен ала алады. Жалпы, Польшада өмір сүру деңгейі Қазақстанмен салыстырғанда жоғары. Айлық жалақы азық-түлікке, киімге, пәтер ақысына және мейрамханадан тамақтануға дейін жетеді. Біздегідей ештеңеге жеткізе алмау деген жоқ. Жұмыссыз жүргендер тым аз. Жеке кәсібін ашқысы келетіндерге мемлекет тарапынан жақсы көмек көрсетіледі. Алғашқы жылдары салық төленбейді. Жастарға ақша жинап, аяққа тұрып кетуіне ықпалдасады. 25 жасқа дейін мемлекет ешқандай салық талап етпейді.

      Пандемияға байланысты балалы жанұяларға әр балаға 50 мың теңгеден жәрдемақы берілді. Айлығы 550 мың теңгеден аспайтын мемлекет және шетел азаматтарына 100 мың теңгеден көмек көрсетілді. Польшаның тағы бір артықшылығы – медицинасы жақсы дамыған. Осыдан екі жыл бұрын балам күйіп қалды. Қазақстанда екі рет ота жасаттық. Бір санынан тері алып жамаған болатын. Тері алған саны да күйген сияқты болып қалды. Кейін Польша мемлекетінде балам тағы үш рет пышаққа түсті. Нәтижесі көз қуантарлық. Біздің елде осындай мықты дәрігерлер жоқтығы қынжылтады. Бұл мемлекетте өмір сүрудің тағы бір артықшылығы – Еуропаның өзге елдеріне арзан бағада оңай қатынауға болады. Алматыдан Нұр-Сұлтанға барып-келгендей ғана қаражат жұмсалады. Жалпы, екі елді салыстырсақ, Польшада өмір сүру әлдеқайда оңай.

Қазіргі уақытта қазақстандықтардың 22 пайыздан астамы шетелде өмір сүріп жатыр екен. Әлемде біздің ел тысқа табан тіреушілердің пайыздық көрсеткіші жағынан Сириядан кейін екінші орынға жайғасқан. Ал шетел асқандардың жалпы саны бойынша Қазақстан 15-орынды иеленеді.

Неге мемлекеттен жырақтауға құмармыз? Елдегі жұмыс тұрақсыздығы, жалақының мардымсыздығы, баспанамен қамтылмау шетел асушылардың өзекті мәселесіне айналған. 

Бұл туралы Түркия елінде өмір сүріп жатқан Гүлия Әлияқпарова былай деп пікір білдірді:

— Түркиядағы ең төменгі жалақы теңгемен есептегенде 250 мыңды құрайды. Бұл Қазақстанмен салыстырғанда тым жоғары көрсеткіш. Түріктерде ауыл шаруашылығы жақсы дамыған. Азық-түлік бағасы да айтарлықтай арзан. Мысалы, жасыл желек 50 теңге, қызанақ пен қияр бағасы 200 теңгені құрайды.

Жоғарыдағы пікірлер шетел асушылардың ықтиярлығын ықшамдау үшін елдегі әлеуметтік жағдайды реттеу керегін көрсетеді. Алайда қазіргі уақытта азаматтарымызды тек өзге елде «ұлтан болуға» ғана итермелеп жүрген секілдіміз.

Тегтер: көш шетел Еуропа өндіріс азық-түлік табыс ең төменгі жалақы медицина білім біліктілік

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Сайт әкімшілігі 09:51
Қырғызстанның сыртқы істер министрі Қазақстаннан көмек сұрады
Алмабек ЕРБОЛАТҰЛЫ 29.10.2020, 11:11
АЭС салу: пайда ма, әлде зиян ба?
Сайт әкімшілігі 29.10.2020, 11:08
Лукашенкоға шегінетін жер қалмады
Нұрбол СҮЛЕЙМЕНҰЛЫ 29.10.2020, 10:29
Сот әділ болсын десек
Әділ КЕМЕҢГЕР 29.10.2020, 09:06
Түркі әлемі дүр сілкінейін деп отыр
Сайт әкімшілігі 28.10.2020, 10:32
Мәжіліс депутаттарына тікелей хат жазуға болатын арнайы сайт ашылды

Аңдатпа


  • Мүгедекке айналған азамат әділет іздеп әлек
    29.10.2020, 11:03
  • Қайда кеткен? Қоймада коронавирустан емдейтін 12 дәрі жоқ болып шықты
    28.10.2020, 16:24
  • Kaspi.kz сервистері жұмыс істеп тұр
    28.10.2020, 15:38
  • Жалт етіп сөнген бір жасын
    27.10.2020, 09:53
  • Бүгін еліміздің басым бөлігінде қар мен жаңбыр жауады
    26.10.2020, 10:04