Қазақстанның сенімді серіктестері және ұлттық қауіпсіздік стратегиясы
Қазақстан Республикасы тәуелсіздігін алған күннен бастап көпвекторлы сыртқы саясат ұстанып келеді.
Елдің қорғаныс саласындағы халықаралық ынтымақтастығы — осы саясаттың маңызды бағыттарының бірі. Қазақстанның басты мақсаты – ел қауіпсіздігін нығайту, өңірлік тұрақтылықты қамтамасыз ету және заманауи қауіп-қатерлерге бірлесіп төтеп беру. Осы мақсатта мемлекет түрлі халықаралық ұйымдармен, көршілес елдермен және жаһандық державалармен әскери байланыстар орнатып, бірлескен жаттығулар, кадр алмасу, техникалық ынтымақтастық және бітімгерлік миссиялар арқылы әскери әлеуетін арттырып келеді.
Қазақстан ең алдымен Ұжымдық қауіпсіздік туралы шарт ұйымы (ҰҚШҰ) аясында Ресей, Беларусь, Армения, Қырғызстан және Тәжікстанмен тығыз әріптестік орнатқан. Бұл ұйым шеңберінде жыл сайын «Мызғымас бауырластық», «Өзара іс-қимыл» сынды бірлескен жаттығулар өткізіліп, қатысушы елдердің әскерилері тактикалық, стратегиялық және гуманитарлық бағыттарда тәжірибе алмасып отырады. Қазақстан сондай-ақ Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығына (ТМД) мүше ретінде посткеңестік елдермен әскери білім беру, қорғаныс технологияларын жаңғырту, шекара қауіпсіздігін қамтамасыз ету бағытында бірқатар келісімдерге қол қойған.
Сонымен қатар Қазақстан Шанхай ынтымақтастық ұйымы (ШЫҰ) аясында Қытаймен, Үндістанмен, Пәкістанмен және Орталық Азиядағы өзге де мемлекеттермен қауіпсіздік саласында ынтымақтасып келеді. Ұйымның басты назарында – терроризмге, экстремизмге және есірткі трафигіне қарсы күрес. «Бейбіт миссия» атты бірлескен әскери жаттығулар ШЫҰ елдерінің жауынгерлік үйлесімділігін арттыруға бағытталған. Бұл жаттығуларда қазақстандық әскери бөлімшелер жоғары кәсіби дайындықтарын көрсетіп жатыр.
Түркі мемлекеттері ұйымы да Қазақстан үшін маңызды әскери серіктестік алаңына айналды. Әсіресе Түркиямен арадағы ынтымақтастық ерекше қарқынмен дамуда. Екі ел арасында әскери кадрлар даярлау, бірлескен оқу-жаттығулар өткізу, қорғаныс өнімдерін өндіру және сатып алу мәселелері бойынша тығыз байланыс орнаған. Түркиядан алынған заманауи қару-жарақ пен әскери техника Қазақстан армиясының техникалық әлеуетін арттырды.
Бұған қоса, Қазақстан НАТО-ның «Бейбітшілік үшін әріптестік» бағдарламасына қатыса отырып, Солтүстік Атлантикалық альянс елдерімен де тығыз байланыс орнатқан. Бұл аясында еліміздің әскери қызметкерлері халықаралық стандарттар бойынша дайындалып, бітімгерлік миссияларға қатысу мүмкіндігіне ие болды. Қазақстанның Ливан мен Батыс Сахарадағы БҰҰ миссияларына қатысуы – осы серіктестіктің нақты нәтижесі. Сонымен қатар АҚШ, Германия, Франция, Ұлыбритания сынды мемлекеттермен әскери-техникалық ынтымақтастық жолға қойылған.
Қазақстандық офицерлер мен сарбаздар шет елдерде тағылымдамадан өтіп, халықаралық әскери оқу орындарында білім алуда. Бұл – ел армиясының кәсібилігін арттыруға бағытталған нақты қадамдардың бірі. Сонымен қатар елімізде әскери ғылым мен өндіріс те дамып келеді. Қорғаныс-өнеркәсіп кешеніндегі серіктестіктер арқылы Қазақстан шетелдік технологияларды игеріп, отандық өнім өндірісін жолға қойып жатыр.
Қорытындылай келе, Қазақстанның әскери ынтымақтастық саласындағы саясаты — көпжақты, бейбіт және прагматикалық ұстанымға негізделген. Ел қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін Қазақстан түрлі елдермен тең дәрежеде және өзара тиімді серіктестік орнатып келеді. Бұл бағыттағы жұмыстың негізгі мақсаты — аймақтық және жаһандық қауіпсіздікті нығайту, заманауи сын-қатерлерге бірлесіп қарсы тұру және Қазақстан Қарулы Күштерінің кәсібилігін арттыру болып табылады.