Арктикада аномалды ыстық: ауа температурасы +33,9 градусқа жетті
2026 жылдың жазында Ресейдің Арктика аймақтарында әдеттен тыс жоғары температура тіркеліп жатыр. Оленёк елді мекенінде 1 тамызда ауа температурасы +32,7 градусқа жетсе, Шелагонцы метеостанциясында +33,9 градус тіркелді.
Мамандардың бағалауынша, Арктика планетаның басқа бөліктеріне қарағанда шамамен төрт есе жылдам жылып жатыр.
Әлемнің түкпір-түкпіріндегі зерттеушілер жаһандық температураның көтерілуі жалғасып жатқанын айтады. 2026 жылы бірқатар елде температура рекордтары жаңарды. Экстремалды ыстық Ресейдің Арктика аймағында да байқалды.
Ресейдің Арктика аймағындағы Оленёк ауылында орналасқан метеостанция мәліметінше, шілде айының соңы мен тамыздың басында ауа температурасы тұрақты түрде +30 градус шамасында болған.
1 тамызда Оленёкте температура +32,7 градусқа жетті. Бұл осы аймақтың климаттық нормасынан шамамен 10 градус жоғары.
Дегенмен бұл Оленёк тарихындағы абсолютті температура рекорды емес. Мұндағы ең жоғары көрсеткіш 1936 жылдың шілдесінде тіркелген. Сол кезде ауа температурасы +35,7 градусқа дейін көтерілген.
Тамыз айының рекорды жаңарды
Поляр шеңберінен сәл оңтүстікке қарай орналасқан Шелагонцы метеостанциясында 1 тамызда ауа температурасы +33,9 градусқа жеткен.
Бұл – аталған станция үшін тамыз айында тіркелген жаңа рекорд. Көрсеткіш климаттық нормадан 9,3 градус жоғары болды.
Алайда Шелагонцыдағы абсолютті рекорд әзірге жаңарған жоқ. 2011 жылғы 15 шілдеде мұнда ауа температурасы +35,5 градусқа жеткен.
Арктика неге тез жылып жатыр?
Метеоролог Алан Жерардтың айтуынша, Арктикадағы температура планетаның қалған бөлігіне қарағанда әлдеқайда жылдам көтеріліп жатыр.
Бұл үдерісте Арктика мұздарының еруі маңызды рөл атқарады. Мұз бен қар Күн сәулесінің едәуір бөлігін кері шағылыстырады. Ал мұз жамылғысы азайған кезде қара түсті мұхит беті ашылып, Күн энергиясын көбірек сіңіре бастайды.
Соның салдарынан мұхит суы жылына түседі, ал бұл өз кезегінде теңіз мұзының одан әрі жылдам еруіне әкеледі. Яғни жылыну мен мұздың азаюы бір-бірін күшейтетін үдеріске айналады.
2027 жыл бұдан да ыстық болуы мүмкін
Алан Жерард алдағы уақытта температураның көтерілуі жалғасуы мүмкін екенін де атап өтті. Ол мұны жақындап келе жатқан Эль-Ниньо климаттық құбылысымен байланыстырады.
Эль-Ниньо жаһандық ауа райы үдерістеріне әсер етіп, кей кезеңдерде Жердегі орташа температураның жоғарылауына ықпал етуі мүмкін.
Метеорологтың болжамынша, 2027 жыл 2026 жылға қарағанда да ыстық болуы ықтимал.
Арктикада байқалып отырған мұндай жоғары температура аймақтағы климат өзгерісінің маңызды көрсеткіштерінің бірі саналады. Ол мұздықтар мен теңіз мұзының жағдайына, сондай-ақ Арктика экожүйесіне айтарлықтай әсер етуі мүмкін.