Балалардың суицидке бармауы үшін қандай психологиялық қолдау қажет?
Қазіргі қоғамда балалар мен жасөспірімдердің психологиялық жағдайына ерекше көңіл бөлу қажеттілігі артып отыр. Суицидтің алдын алу – тек мамандардың ғана емес, ата-ана, мұғалім және бүкіл қоғамның ортақ міндеті. Баланың ішкі күйін түсіну және оған дер кезінде қолдау көрсету – ең маңызды факторлардың бірі.
Ең алдымен, бала өзін қауіпсіз әрі түсінетін ортада сезінуі тиіс. Психологтардың айтуынша, баламен ашық әрі сенімді қарым-қатынас орнату – негізгі қорғаныш тетігі. Егер бала өз мәселесін қорықпай айтып, қолдау табатынын білсе, ол қиын жағдайдан шығудың басқа жолдарын іздейді.
Сарапшылардың пікірінше, жасөспірімдер арасындағы суицидтік мінез-құлықтың негізгі себептері көбіне отбасы ішіндегі түсініспеушілік пен эмоционалдық қолдаудың жетіспеуімен байланысты.
Мысалы, зерттеулерде: «жасөспірімдер арасындағы суицидтің басым бөлігі отбасындағы қиын қарым-қатынастармен байланысты» екені атап өтіледі.
Сондықтан ата-аналарға ең алдымен баланы тыңдай білу маңызды. Баланың сезімін жоққа шығармай, оның мәселесін ұсақ деп қабылдамау қажет. Керісінше, оның эмоциясын түсініп, бірге шешім іздеу – сенімділікті арттырады.
Тағы бір маңызды бағыт – мектептегі психологиялық қолдау. Білім беру ұйымдарында психологтардың белсенді жұмысы, буллингтің алдын алу және оқушылар арасында қолайлы атмосфера қалыптастыру үлкен рөл атқарады. Себебі мектеп – баланың көп уақытын өткізетін ортасы.
Сонымен қатар, балаларды стресс пен эмоцияны басқаруға үйрету қажет. Арнайы тренингтер, шығармашылық және спорттық үйірмелер баланың ішкі күйін тұрақтандыруға көмектеседі. Бұл олардың өзін-өзі бағалау деңгейін арттырып, қиындықтарға төзімді болуына ықпал етеді.
Қазіргі заманда цифрлық қауіпсіздік те маңызды. Әлеуметтік желілердегі қысым, кибербуллинг және ақпараттық әсер балалардың психикасына кері ықпал етуі мүмкін. Сондықтан бұл бағытта да алдын алу шаралары қажет.
Қорытындылай келе, балалардың суицидке бармауы үшін ең бастысы – түсіну, қолдау және уақытылы көмек. Әр бала өзін жалғыз сезінбеуі керек. Қоғам осыған жауапкершілікпен қараған жағдайда ғана бұл мәселені азайтуға болады.
