Бұрын Нұралы Әлиевке тиесілі болған Лондондағы зәулім сарайға шектеу қойылды
Ұлыбритания прокуратурасы Лондондағы бұрын Қазақстанның экс- президентінің немересі Нұралы Әлиевке тиесілі болған элиталық зәулім сарайға шектеу қойды.
Қазір құны 32,7 миллион доллар болатын бұл мүлік Қытайда туған, Камбоджа азаматы Юй Цунның меншігінде. Тергеу органдары сарайды сатып алуға заңсыз жолмен алынған қаражат пайдаланылған болуы мүмкін деген күдікке байланысты бұғаттады.
Ұйымдасқан қылмыс пен сыбайлас жемқорлықты жариялау жобасының (OCCRP) мәліметінше, 2026 жылғы 3 шілдеде Ұлыбританияның Корольдік прокуратура қызметінің (CPS) қылмыстық жолмен алынған кірістер жөніндегі бөлімшесі Лондонның жер реестріне сарайды бұғаттау туралы құжаттарды жолдаған.
Бұл шешім бұған дейін жарияланбаған. Құжаттарды алдымен Transparency International U.K. алып, кейін OCCRP-ге берген.
Қазіргі иесі кім?
Құжаттарға сәйкес, Юй Цун зәулім сарайды 2024 жылдың шілдесінде сатып алған. Алайда CPS тергеудің егжей-тегжейін және сатып алуға жұмсалған қаражаттың шығу тегін жариялаған жоқ.
Сондай-ақ Ұлыбританияда Юй Цунға қарсы ешқандай қылмыстық айып тағылмағаны атап өтіледі. Ол журналистердің мәміле мен қаржы көздері туралы сауалдарына жауап бермеген.
Сарайдың тарихы
Бұл мүлік бұған дейін Нұралы Әлиевтің иелігінде болған.
2019 жылы Ұлыбританияның Қылмыспен күрес ұлттық агенттігі (NCA) түсініксіз шыққан мүлік туралы бұйрық (Unexplained Wealth Order) аясында сарайды бұғаттаған болатын. Алайда 2020 жылы сот бұл бұйрықтың да, бұғаттау шешімінің де күшін жойды.
Кейін жер реестрінің мәліметіне сәйкес, Нұралы Әлиев сарайды Юй Цунға сатқан. Басылымда олардың арасында қазіргі уақытта қандай да бір байланыс бар екеніне дәлел жоқ екені де айтылған.
Тағы қандай активтер аталды?
Жер реестрінің мәліметінше, Юй Цун 2022 жылы Лондондағы King's Cross маңындағы Gasholders Building тұрғын үй кешенінен шамамен 8 миллион доллар тұратын пәтер сатып алған. Бұл пәтерге бұғаттау шарасы қолданылмаған.
Ал 2024 жылдың шілдесінде пәтердің меншік құқығы Сюй Пэн есімді азаматқа рәсімделген. Оның Юй Цунмен қандай байланысы бар екені жарияланбаған.
Сонымен қатар, Юй Цун мен Қытайда туған, Камбоджа азаматы Юань Ихуа Сингапур мен Камбоджадағы корпоративтік тіркеулерде бірге кездеседі. Бұған дейін Юань Ихуаның активтеріне қатысты да CPS жеке бұғаттау туралы шешім шығарған.
Прокуратураның ұстанымы
OCCRP мәліметінше, Корольдік прокуратура қызметі заңсыз жолмен алынған қаражатқа сатып алынуы мүмкін активтерді анықтау және мемлекетке қайтару жұмыстарын күшейткенін мәлімдеген.
Ведомствоның айтуынша, 2026 жылғы 4 маусымда жарияланған жаңа стратегияға сәйкес, мұндай активтерді қайтару прокуратура жұмысының негізгі басым бағыттарының бірі болады.