Астанада Құрылтайдың алғашқы сессиясы өтті: Тоқаев депутаттарға қандай міндеттер жүктеді?

28 тамызда Астанада Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың қатысуымен бірінші шақырылымдағы Құрылтайдың алғашқы сессиясы өтті. Мемлекет басшысы бір палаталы заң шығарушы органның жұмысын ресми түрде ашып, депутаттардың алдында тұрған негізгі міндеттерді айқындады.

Президент жаңа Құрылтайдың қызметке кірісуін Қазақстанның саяси өміріндегі маңызды оқиға деп атады. Оның айтуынша, жалпыұлттық референдумда қолдау тапқан жаңа Конституцияға сәйкес, елімізде заң шығарушы биліктің жаңартылған жүйесі қалыптасты.

Бір палаталы Құрылтай бұрынғы Парламенттің Сенаты мен Мәжілісінің орнына құрылды. Жаңа заң шығарушы органның құрамына бес саяси партияның атынан сайланған 145 депутат енді.

Мемлекет басшысы Құрылтайдың құзыреті заң қабылдаумен ғана шектелмейтінін атап өтті. Жаңа конституциялық жүйеде оған билік институттарын қалыптастыруға және стратегиялық маңызы бар мемлекеттік мәселелерді шешуге қатысты өкілеттіктер берілген.

Заңдарды жаңа Конституцияға сәйкестендіру қажет

Тоқаев Құрылтайдың бірінші кезектегі міндеті ретінде қолданыстағы заңнаманы жаңа Конституция талаптарына сәйкестендіруді атады.

Президенттің айтуынша, конституциялық өзгерістерден кейін әр салаға қатысты нормативтік құқықтық актілерді қайта қарап, олардың жаңа құқықтық жүйемен үйлесімділігін қамтамасыз ету қажет.

Бұл жұмыс мемлекеттік басқару, экономика, әлеуметтік саясат және азаматтардың құқықтарын қорғау сияқты көптеген бағытты қамтиды.

Мемлекет басшысы заң шығару үдерісінің сапасына да ерекше назар аударды. Бұрын екі палаталы Парламент жағдайында Сенат Мәжіліс қабылдаған заңдарды қосымша қарап, олардың құқықтық тұрғыдан дұрыстығын тексеріп келген.

Енді бір палаталы жүйеде заң жобаларын жан-жақты сараптау және құқықтық қайшылықтарға жол бермеу жауапкершілігі Құрылтайға жүктеледі.

Сондықтан Президент депутаттарды заңдарды қабылдау кезінде олардың сапасына, орындалу мүмкіндігіне және Конституция қағидаттарына сәйкестігіне басымдық беруге шақырды.

Жасанды интеллект пен цифрлық экономикаға қатысты заңдар әзірленеді

Алғашқы сессияда Мемлекет басшысы технологиялық даму мәселелеріне де тоқталды.

Президент жасанды интеллектіні орта білім беру жүйесіне енгізу, цифрлық активтер индустриясын дамыту және Digital Qazaqstan стратегиясын іске асыру үшін тиісті заңнамалық негіз қалыптастыру қажеттігін айтты.

Бұл бағыттар бойынша Үкімет заң жобаларын әзірлеп, Құрылтайдың қарауына ұсынуы тиіс.

Жасанды интеллект технологияларының қарқынды дамуы мемлекеттік қызметтерді көрсету, білім беру, кәсіпкерлік және өндіріс салаларына жаңа талаптар қойып отыр. Осыған байланысты технологияларды қолданудың құқықтық тетіктерін жетілдіру маңызды міндеттердің бірі саналады.

Сонымен қатар Президент елге жоғары білікті мамандарды, жаңа технологиялар мен шетелдік инвестицияларды тартуға мүмкіндік беретін заңнамалық шараларға назар аударды.

Осы тұрғыда көші-қон саясатын жетілдіру және шетелдік инвесторлар мен мамандар үшін "Алтын виза" тетігін дамыту мәселелері де көтерілді.

Құрылтайдың жұмысы мемлекеттік реформалардың жалғасы болмақ

Президент депутаттардың алдында тұрған міндеттерді түсіндіре отырып, жаңа заң шығарушы органның тиімділігі қабылданатын заңдардың сапасы мен олардың қоғамға тигізетін нақты әсеріне байланысты екенін жеткізді.

Құрылтай экономикалық жаңғыру, цифрландыру, әлеуметтік даму және мемлекеттік институттардың қызметін жетілдіру бағытындағы бастамаларды заңнамалық тұрғыдан қамтамасыз етуі керек.

Алғашқы сессия барысында Мемлекет басшысы Құрылтай төрағасы лауазымына Айбек Дәдебайдың кандидатурасын ұсынды.

Астанада өткен отырыс бір палаталы заң шығарушы органның ресми қызметіне бастау берді. Алдағы кезеңде депутаттар жаңа Конституция талаптарына сәйкес заңнаманы жаңарту және мемлекеттік реформаларды жүзеге асыруға қажетті құқықтық негізді қалыптастыру жұмыстарын жүргізеді.

Осылайша, Құрылтайдың алғашқы сессиясы Қазақстанның жаңартылған саяси жүйесіндегі заң шығарушы органның негізгі жұмыс бағыттарын айқындады. Президент депутаттарға заңнаманың сапасын арттыруды, жаңа технологияларды дамытуға құқықтық жағдай жасауды және мемлекеттік басқару жүйесіндегі өзгерістерді заң жүзінде қамтамасыз етуді міндеттеді.